Ubezpieczenie grupowe w pracy – jak działa i czy warto przystąpić

Ubezpieczenie grupowe w pracy to jedna umowa, którą pracodawca zawiera z towarzystwem na rzecz zatrudnionych, a każdy pracownik sam decyduje, czy do niej przystąpi. Najczęściej jest to grupowe ubezpieczenie na życie z dodatkami zdrowotnymi, a składkę potrąca się z pensji albo opłaca ją w całości lub części firma. Przystąpienie zwykle się opłaca, bo grupa dostaje ochronę bez ankiety medycznej i taniej niż w polisie indywidualnej, ale trzeba sprawdzić, co dzieje się po odejściu z pracy.

Jak działa ubezpieczenie grupowe pracowników

W umowie są trzy strony. Pracodawca jest ubezpieczającym: wybiera towarzystwo, negocjuje warunki i odprowadza składki. Pracownik jest ubezpieczonym i to on, albo wskazana przez niego osoba, dostaje świadczenie. Towarzystwo wypłaca pieniądze na podstawie ogólnych warunków umowy.

Przepisy, które to regulują, to Kodeks cywilny i ustawa z 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Osobnej „ustawy o ubezpieczeniach grupowych” nie ma. Z ustawy o działalności ubezpieczeniowej (art. 17 ust. 2) wynika, że przed przystąpieniem musisz dostać od pracodawcy informację o przesłankach wypłaty, wyłączeniach i kosztach. Jeśli jej nie dostałeś, a umowa wymagała twojej zgody, towarzystwo nie może powołać się na postanowienia ograniczające swoją odpowiedzialność (art. 19).

Co obejmuje grupowe ubezpieczenie na życie

Podstawą jest świadczenie na wypadek śmierci ubezpieczonego. Do tego dochodzą umowy dodatkowe, które pracownik często wybiera z kilku wariantów:

• śmierć w wyniku nieszczęśliwego wypadku lub wypadku komunikacyjnego, z wyższą wypłatą;
• trwały uszczerbek na zdrowiu po wypadku;
• poważne zachorowanie, np. zawał, udar, nowotwór;
• pobyt w szpitalu i operacje;
• urodzenie dziecka, śmierć małżonka, rodzica lub dziecka;
• czasem opieka medyczna w sieci placówek.

Przy stawce z polisy grupowej pracodawca zwykle pozwala dopisać też małżonka albo partnera. Szczegóły, czyli wysokość świadczeń i lista chorób, zależą od wariantu i OWU.

Kto płaci i jak to wygląda podatkowo

Są dwa modele. W pierwszym pracownik finansuje całą składkę, a firma tylko ją potrąca z wynagrodzenia za pisemną zgodą. W drugim pracodawca płaci część albo całość jako benefit.

Jeśli płaci pracodawca, ta kwota jest przychodem pracownika ze stosunku pracy (art. 12 ust. 1 ustawy o PIT) i zobaczysz ją na pasku jako składnik opodatkowany. Przedsiębiorca rozliczający PIT może zaliczyć do kosztów składki za ubezpieczenie pracowników na życie i od wypadków, jeśli uprawnionym do świadczenia nie jest sam pracodawca, a umowa spełnia dodatkowe warunki z art. 23 ust. 1 pkt 57 ustawy o PIT, np. przez 5 lat wyklucza wypłatę wartości odstąpienia od umowy. Typowa ochronna grupówka te warunki zwykle spełnia, ale rozliczenie najlepiej potwierdzić z księgową.

Pracodawca nie może zarabiać na samym oferowaniu polisy pracownikom, choć przepis o zakazie wynagrodzenia (art. 18 ustawy o działalności ubezpieczeniowej) ma wyjątek dla umów zawieranych na rachunek pracowników.

Czy warto przystąpić do ubezpieczenia grupowego

W większości przypadków tak, zwłaszcza gdy:

• masz kredyt hipoteczny i rodzinę, która zostałaby bez dochodu;
• masz choroby przewlekłe, przez które polisa indywidualna byłaby droga albo nieosiągalna, a grupówka przyjmuje bez ankiety;
• pracodawca dopłaca do składki.

Ostrożniej, gdy jesteś młody, zdrowy i zmieniasz pracę co rok. Wtedy ochrona będzie co chwilę zrywana, a przy każdym nowym pracodawcy wchodzisz w okres karencji. Przykład dla ilustracji: pracownik przechodzi z magazynu w Nowej Hucie do biura w centrum Krakowa. Nowa grupówka może przez pierwsze miesiące nie wypłacać świadczeń za zachorowanie, a stara przestała działać z dniem rozwiązania umowy o pracę.

Grupówka nie zawsze zastępuje polisę indywidualną. Suma na wypadek śmierci często wynosi kilkadziesiąt tysięcy złotych, co nie pokrywa kredytu na mieszkanie. Wiele osób traktuje ją jako uzupełnienie.

Kontynuacja ubezpieczenia grupowego po zmianie pracy

Ochrona z umowy grupowej zwykle kończy się razem z zatrudnieniem. Większość OWU daje jednak możliwość kontynuacji, w dwóch formach:

1. Kontynuacja indywidualna w tym samym towarzystwie. Składasz wniosek w terminie wskazanym w OWU, zwykle liczonym od dnia zakończenia ochrony, i płacisz składkę samodzielnie, często wyższą niż w grupie.
2. Przeniesienie do grupy kontynuacyjnej, którą towarzystwo prowadzi dla byłych pracowników.

Termin na wniosek bywa krótki, dlatego przed ostatnim dniem w pracy poproś kadry o OWU i deklarację kontynuacji. Część zakresów, np. opieka medyczna, w kontynuacji przepada.

Ubezpieczenia grupowe dla firm – na co patrzy pracodawca

Mała firma też może mieć grupówkę. Towarzystwa przyjmują już grupy kilkuosobowe, choć wtedy bywa wymagana prosta ankieta zdrowotna albo minimalny odsetek przystępujących. Przy wyborze oferty sprawdzamy:

• jakie są karencje i czy towarzystwo znosi je przy przejściu z innej grupówki;
• czy można dopisać członków rodziny;
• jak wygląda zgłoszenie świadczenia, online czy na papierze;
• czy wiek nie ogranicza przystąpienia osobom przed emeryturą.

Grupówka na życie nie zastępuje odpowiedzialności firmy za wypadek przy pracy. Roszczenia pracownika ponad świadczenia z ZUS obejmuje OC pracodawcy w polisie OC działalności. Jeśli prowadzisz firmę sam, bez pracowników, grupówka nie ma zastosowania, a twoją ochronę układa się inaczej, co opisujemy przy ubezpieczeniach przy jednoosobowej działalności.

Najczęstsze pytania

Czy pracodawca może zmusić do ubezpieczenia grupowego?

Nie. Przystąpienie jest dobrowolne i wymaga twojej deklaracji. Potrącenie składki z pensji wymaga twojej zgody.

Czy ubezpieczenie grupowe obowiązuje po zwolnieniu z pracy?

Zwykle kończy się z ustaniem zatrudnienia, ale większość OWU pozwala złożyć wniosek o kontynuację indywidualną w określonym terminie.

Czy składka opłacana przez pracodawcę jest opodatkowana?

Tak. To przychód pracownika ze stosunku pracy, od którego pobiera się zaliczkę na podatek.

Jeśli zatrudniasz kilka lub kilkanaście osób i chcesz porównać ubezpieczenia grupowe dla firm w Krakowie, zadzwoń pod 730 007 541 albo napisz na [email protected]. Zbierzemy wiek i liczbę pracowników, oczekiwany zakres i budżet, a potem zestawimy oferty kilkunastu towarzystw. Jeśli wolisz omówić warianty na miejscu, umówimy się w biurze w Nowej Hucie.