Ubezpieczenie na życie do kredytu – polisa z banku czy własna z cesją

Ubezpieczenie na życie do kredytu hipotecznego możesz kupić w banku albo poza nim i przenieść na bank przez cesję. Bank ma prawo wymagać polisy jako zabezpieczenia, ale ustawa o kredycie hipotecznym nakazuje mu poinformować cię, że możesz wybrać ofertę dowolnego ubezpieczyciela, o ile spełnia ona minimalny zakres, który bank akceptuje. Wybór sprowadza się więc do porównania kosztu i zakresu, a nie do tego, czy bank „pozwoli”.

Czy ubezpieczenie kredytu jest obowiązkowe

Z mocy prawa nie. Obowiązek wynika z umowy kredytowej. Art. 9 ust. 2 ustawy o kredycie hipotecznym pozwala kredytodawcy wymagać zawarcia lub posiadania umowy ubezpieczenia albo przelewu wierzytelności z tej umowy na bank. W tym samym przepisie jest zastrzeżenie: bank musi jednocześnie poinformować cię o możliwości wyboru oferty dowolnego ubezpieczyciela odpowiadającej minimalnemu zakresowi, który akceptuje. Zgodnie z art. 9 ust. 3 wymagania wobec polisy bank przekazuje ci przed zawarciem umowy kredytu (tekst ustawy w ISAP).

Przy kredycie hipotecznym spotkasz zwykle trzy różne ubezpieczenia. Każde działa inaczej:

• na życie, o którym jest ten tekst, chroni spłatę, gdy kredytobiorca umrze;
• nieruchomości, czyli polisa mieszkania z cesją na bank, chroni zabezpieczenie banku przed pożarem czy zalaniem;
• ubezpieczenie pomostowe to dodatkowy koszt do czasu wpisu hipoteki i z twoim życiem nie ma nic wspólnego.

Bank może dawać niższą marżę albo prowizję, jeśli kupisz jego ubezpieczenie. To dozwolona sprzedaż łączona (art. 9 ust. 4), a nie wiązana. Dlatego porównuj całkowity koszt kredytu w obu wariantach, a nie samą składkę.

Ubezpieczenie na życie do kredytu z banku a własna polisa

	Polisa z banku	Własna polisa z cesją
Umowa	grupowa, zawarta przez bank, ty przystępujesz	indywidualna, zawierasz ją sam
Formalności	minimalne	ankieta, cesja, potwierdzenie dla banku
Suma ubezpieczenia	zwykle równa saldu kredytu	wybierasz sam, może być wyższa niż dług
Komu wypłata	bankowi	bankowi do wysokości długu, nadwyżka twoim bliskim
Po spłacie lub zmianie banku	ochrona się kończy	polisa zostaje z tobą
Dodatki	rzadko, wąski wybór	szpital, poważne zachorowanie, niezdolność do pracy

Ostatnie dwie linijki tabeli są w praktyce najważniejsze. Przy własnej polisie z sumą wyższą niż kredyt rodzina dostaje pieniądze ponad to, co pójdzie do banku. Przy refinansowaniu kredytu w innym banku nie musisz przechodzić ankiety od nowa, kilka lat starszy i być może z nowymi diagnozami. Pełne porównanie polisy grupowej, bankowej i indywidualnej opisujemy w osobnym poradniku.

Polisa bankowa ma sens, gdy masz poważną chorobę, a bank przyjmuje do ubezpieczenia grupowego na podstawie krótkiej deklaracji. Albo gdy różnica w marży jest na tyle duża, że przewyższa wszystkie korzyści własnej polisy.

Cesja polisy na życie na bank – jak to wygląda

Cesja to przelew praw do świadczenia z polisy na bank, do wysokości zadłużenia. Typowy przebieg:

1. Prosisz bank o minimalne wymagania dla polisy na życie: sumę, okres, zakres (czasem także niezdolność do pracy), wymogi co do towarzystwa.
2. Wybierasz ofertę spełniającą te wymagania i przechodzisz ankietę medyczną.
3. Wypełniasz formularz cesji. Część banków ma własny wzór, część przyjmuje wzór towarzystwa.
4. Towarzystwo potwierdza przyjęcie cesji, a ty przekazujesz potwierdzenie i polisę do banku.
5. Pilnujesz ciągłości: bank zwykle chce wiedzieć, gdy składka nie zostanie zapłacona.

Jeśli polisę zawierasz w trakcie spłaty, żeby zastąpić bankową, nie wypowiadaj starej, dopóki bank nie zaakceptuje nowej. Sprawdź też w umowie kredytowej, czy rezygnacja z ubezpieczenia banku zmienia marżę.

Przy dwóch kredytobiorcach wymagania bywają różne. Jedne banki chcą, żeby każdy był ubezpieczony na całe saldo, inne akceptują sumy dzielone według udziału w dochodach. To trzeba ustalić przed wyceną.

Co z kredytem w przypadku śmierci

Kredyt nie znika. Długi zmarłego wchodzą do spadku, a spadkobiercy mają sześć miesięcy od dowiedzenia się o powołaniu na przyjęcie albo odrzucenie spadku. Jeśli nic nie zrobią, przyjmują go z dobrodziejstwem inwentarza, czyli odpowiadają za długi do wartości stanu czynnego spadku (art. 1015 i 1031 Kodeksu cywilnego). Współkredytobiorca, np. małżonek, nadal odpowiada za spłatę na podstawie umowy kredytu, niezależnie od spadku.

Polisa na życie z cesją przerywa ten scenariusz. Świadczenie idzie do banku i spłaca kredyt w całości albo w części, zależnie od sumy. Przykład (liczby ilustracyjne): saldo 340 000 zł, własna polisa na 450 000 zł z cesją. Bank otrzymuje 340 000 zł, a 110 000 zł trafia do uposażonych. Suma przypadająca uposażonemu nie należy do spadku (art. 831 § 3 KC), więc ta nadwyżka nie czeka na postępowanie spadkowe.

Ile kosztuje ubezpieczenie na życie przy kredycie hipotecznym

W banku składka jest najczęściej liczona procentowo od kwoty kredytu albo od salda i pobierana razem z ratą. Własna polisa jest wyceniana jak każda inna: od wieku, zdrowia, sumy, okresu i dodatków. Opisujemy to szerzej przy temacie, od czego zależy cena polisy na życie.

Przy kredycie dobrze sprawdza się suma malejąca razem z saldem, która kosztuje mniej niż stała, albo suma stała, jeśli chcesz zostawić rodzinie coś ponad spłatę długu. Przy wcześniejszej spłacie kredytu całkowity koszt kredytu maleje o koszty przypadające na skrócony okres (art. 39 ustawy o kredycie hipotecznym). Jeśli składka bankowa była częścią kosztu kredytu, zapytaj bank o rozliczenie niewykorzystanej części.

KNF w Rekomendacji U z 26 czerwca 2023 r. oczekiwała od banków, że do 1 lipca 2024 r. dostosują sprzedaż ubezpieczeń, w tym tych do kredytów, tak żeby zapewniały klientom odpowiednią wartość. Nie zwalnia cię to jednak z porównania kosztów samodzielnie.

Najczęstsze pytania

Czy muszę kupić ubezpieczenie na życie w banku, który daje mi kredyt?

Nie. Bank może wymagać polisy, ale musi poinformować cię, że możesz wybrać ofertę dowolnego ubezpieczyciela spełniającą jego minimalny zakres (art. 9 ust. 2 ustawy o kredycie hipotecznym).

Co z kredytem hipotecznym w przypadku śmierci kredytobiorcy?

Dług wchodzi do spadku, a współkredytobiorca dalej spłaca kredyt. Polisa na życie z cesją spłaca bankowi zadłużenie do wysokości sumy ubezpieczenia.

Czy mogę zmienić ubezpieczenie bankowe na własne w trakcie kredytu?

Zwykle tak, jeśli nowa polisa spełnia wymagania banku i zostanie na niego scedowana. Sprawdź w umowie, czy zmiana nie podnosi marży.

Wymagania banku przynieś ze sobą

Najwięcej czasu oszczędza jedna kartka: minimalne wymagania banku dla polisy na życie. Z nią w ręku w biurze przy ul. Kornela Makuszyńskiego 19 w Krakowie porównamy oferty kilkunastu towarzystw pod kątem tych wymogów, policzymy, czy obniżka marży za bankową polisę faktycznie się opłaca, i wypełnimy formularz cesji. Jeśli szukasz rozwiązania typu ubezpieczenie na życie pod kredyt hipoteczny w Krakowie, zacznij od tego dokumentu, zanim podpiszesz umowę kredytu.