Poradnik
Czym są ubezpieczenia majątkowe? Rodzaje ubezpieczeń majątkowych
Ubezpieczenia majątkowe to polisy, w których ubezpieczyciel wypłaca odszkodowanie za stratę w majątku: zniszczoną lub skradzioną rzecz, utracone pieniądze albo szkodę, którą musisz naprawić komuś innemu. Ich głównym celem jest przywrócenie stanu sprzed szkody, a nie zarobek, dlatego wypłata nie może przekroczyć rzeczywistej straty. Do tej grupy należą między innymi ubezpieczenie mieszkania, autocasco, OC kierowcy i polisy firmowe.
Ubezpieczenie majątkowe: co to jest według prawa
Definicję daje Kodeks cywilny. Art. 805 § 2 mówi, że przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Art. 821 dodaje, że przedmiotem takiego ubezpieczenia może być każdy interes majątkowy, który nie jest sprzeczny z prawem i daje się ocenić w pieniądzu.
To szeroka formuła. Majątkiem w tym sensie jest mieszkanie, samochód i rower, ale też należność od kontrahenta czy ryzyko, że zapłacisz komuś odszkodowanie. Dla porównania ubezpieczenia osobowe (na życie, NNW) dotyczą zdrowia i życia człowieka, a świadczenie jest w nich z góry umówioną sumą, a nie wyliczonym odszkodowaniem.
Czemu służą ubezpieczenia majątkowe
Głównym celem ubezpieczeń majątkowych jest wyrównanie szkody. Wynikają z tego dwie praktyczne zasady:
- Suma ubezpieczenia to górna granica wypłaty (art. 824 § 1 k.c.). Jeśli ubezpieczysz mieszkanie na zbyt niską kwotę, różnicę pokrywasz sam.
- Odszkodowanie nie może być wyższe niż szkoda (art. 824¹ § 1 k.c.). Ubezpieczenie tej samej rzeczy w dwóch towarzystwach nie da podwójnej wypłaty, ubezpieczyciele podzielą się kosztem.
Przykład: telewizor wart 3 000 zł ubezpieczony w dwóch polisach mieszkaniowych spala się po przepięciu. Dostaniesz łącznie nie więcej niż wartość szkody, a nie 6 000 zł.
Rodzaje ubezpieczeń majątkowych
Klasyfikacja ubezpieczeń według ustawy
Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej dzieli rynek na dwa działy. Dział I to ubezpieczenia na życie. Dział II nosi nazwę „pozostałe ubezpieczenia osobowe oraz ubezpieczenia majątkowe” i ma 18 grup. Oprócz ubezpieczeń wypadku i choroby są w nim między innymi:
| Grupa | Co obejmuje | Przykład z życia |
|---|---|---|
| 3 | casco pojazdów lądowych | autocasco samochodu |
| 8 | szkody od ognia, eksplozji, burzy i innych żywiołów | pożar lub wichura w domu |
| 9 | pozostałe szkody rzeczowe, np. grad, mróz, kradzież | kradzież z włamaniem do mieszkania |
| 10 | OC z posiadania pojazdów | obowiązkowe OC samochodu |
| 13 | OC ogólne | OC w życiu prywatnym, OC firmy |
| 14–16 | kredyt, gwarancje, ryzyka finansowe | utrata zysku po pożarze zakładu |
| 18 | pomoc w podróży i pod nieobecność w domu | assistance domowy |
Podział praktyczny: rzeczy, odpowiedzialność, finanse
Dla klienta przydatniejszy jest prostszy podział:
- Ubezpieczenia rzeczowe (mienia). Chronią konkretne przedmioty przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub kradzieżą: mury i wyposażenie mieszkania, dom, samochód (AC), maszyny w firmie, budynki rolnicze, sprzęt elektroniczny.
- Ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Pokrywają szkody, które ty wyrządzisz innym. To także ubezpieczenia majątkowe, bo chronią twój portfel przed roszczeniem. Należy tu OC komunikacyjne, OC w życiu prywatnym, OC najemcy, OC zawodowe lekarza czy architekta.
- Ubezpieczenia finansowe. Gwarancje, ubezpieczenie kredytu, utraty zysku, ochrona prawna.
Ubezpieczenia majątkowe obowiązkowe i dobrowolne
Większość ubezpieczeń majątkowych jest dobrowolna. Obowiązkowe są te, które nakazuje ustawa: OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, OC rolników, ubezpieczenie budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz OC wymagane przez przepisy dla niektórych zawodów i działalności. Szczegółowo omawiamy to w tekście o tym, czy ubezpieczenie domu i mieszkania jest obowiązkowe.
Dobrowolne są natomiast między innymi: ubezpieczenie mieszkania i domu, autocasco, ubezpieczenie sprzętu elektronicznego, assistance czy bagaż w polisie podróżnej. „Dobrowolne” nie znaczy jednak, że nikt go nie wymaga: bank przy kredycie hipotecznym, leasingodawca przy samochodzie czy wynajmujący w umowie najmu mogą postawić polisę jako warunek.
Co obejmuje ubezpieczenie majątkowe domu i mieszkania
Polisa mieszkaniowa to najlepszy przykład, bo łączy kilka rodzajów ochrony w jednej umowie:
- mury i elementy stałe (tynki, podłogi, instalacje, zabudowa kuchenna);
- ruchomości domowe, czyli meble, sprzęt, ubrania, rower;
- pomieszczenia przynależne, np. komórkę lokatorską albo rzeczy przechowywane w piwnicy;
- OC w życiu prywatnym, czyli ochronę na wypadek, gdy zalejesz sąsiada;
- assistance, czyli przyjazd hydraulika lub ślusarza.
Zakres zależy od wariantu i OWU konkretnego towarzystwa. W starszym bloku warto dopytać, jak polisa traktuje szkody związane z instalacją, zwłaszcza gdy planowana jest wymiana pionów w bloku i ekipa będzie kuć ściany w twojej łazience.
Ubezpieczenia majątkowe dla firm
Przedsiębiorca korzysta z tych samych mechanizmów, tylko w innej skali. Typowy pakiet obejmuje budynki i lokal, maszyny, towary, sprzęt elektroniczny, gotówkę, OC z tytułu prowadzenia działalności, a czasem utratę zysku po przestoju. Ubezpieczenia gospodarcze majątkowe dobiera się do branży: sklep potrzebuje ochrony towaru i szyb, firma budowlana OC i sprzętu na budowie, biuro rachunkowe OC zawodowego. Więcej o ubezpieczeniach majątku firmy znajdziesz na stronie oferty dla przedsiębiorców.
Najczęstsze pytania
Co to jest ubezpieczenie majątkowe w prostych słowach?
To umowa, w której za składkę ubezpieczyciel pokrywa twoją stratę finansową: zniszczenie lub kradzież rzeczy albo koszty szkody wyrządzonej komuś innemu.
Czy OC to ubezpieczenie majątkowe?
Tak. Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej chroni twój majątek przed roszczeniem poszkodowanego, dlatego należy do ubezpieczeń majątkowych, zarówno w wersji komunikacyjnej, jak i w życiu prywatnym.
Jakie są przykłady ubezpieczeń majątkowych?
Ubezpieczenie mieszkania i domu, autocasco, OC posiadacza pojazdu, OC w życiu prywatnym, ubezpieczenie budynków rolniczych, polisa majątkowa firmy oraz ubezpieczenie sprzętu elektronicznego.
Jeżeli chcesz uporządkować swoje polisy majątkowe, mieszkanie, auto i OC, możemy to zrobić przez telefon pod numerem 730 007 541 albo mailowo, bez wizyty w biurze. Zaczynamy zwykle od mieszkania: polisa mieszkaniowa w Hucie Ubezpieczeń to porównanie kilkunastu towarzystw i sprawdzenie, czy sumy ubezpieczenia nadal pasują do tego, co masz w domu.